Cegła perforowana to ceramiczny materiał budowlany z celowo wykonanymi otworami, powstającymi podczas formowania wyrobu. Perforacje zmniejszają masę cegły, tworzą komory powietrzne poprawiające izolacyjność cieplną i pomagają w uzyskaniu lepszego połączenia z zaprawą murarską. Nie są wadą materiału, lecz elementem zaprojektowanym z myślą o jego właściwościach użytkowych.
Czym jest cegła perforowana?
Podczas produkcji cegły perforowanej glinę formuje się tak, aby w jej wnętrzu powstał układ otworów. Po wysuszeniu i wypaleniu kanały pozostają stałą częścią wyrobu. Ich kształt, liczba i rozmieszczenie zależą od konkretnego typu cegły.
Otwory ograniczają ilość materiału potrzebnego do wykonania elementu, a zamknięte w nich lub przepływające przez nie powietrze zmniejsza przewodzenie ciepła. Jednocześnie powierzchnie wewnątrz perforacji zwiększają kontakt zaprawy z cegłą. Dzięki temu połączenie między elementami muru może uzyskać dobre zakotwienie mechaniczne, o ile materiał zostanie zastosowany zgodnie z przeznaczeniem i z właściwą zaprawą.
Nie każda cegła perforowana ma takie same parametry konstrukcyjne. O możliwości użycia jej w ścianie nośnej decydują między innymi klasa wytrzymałości, układ otworów, sposób murowania oraz wymagania projektu. Inne odmiany wykorzystuje się w ścianach działowych, osłonowych lub jako elementy elewacyjne.
Cegła perforowana a cegła pełna – czym się różnią?
Cegła pełna ma zwartą strukturę, natomiast cegła perforowana zawiera zaprojektowane kanały. Różnica wpływa przede wszystkim na masę, izolacyjność i sposób wykorzystania materiału.
| Cecha | Cegła pełna | Cegła perforowana |
|---|---|---|
| Masa | Większa przy podobnych wymiarach, ponieważ element zawiera więcej materiału. | Mniejsza dzięki usunięciu części tworzywa w postaci otworów. |
| Izolacyjność cieplna | Zwykle niższa niż w porównywalnej cegle z komorami powietrznymi. | Zwykle lepsza, ponieważ perforacje ograniczają przepływ ciepła przez przegrodę. |
| Przyczepność zaprawy | Zaprawa łączy się głównie z zewnętrznymi powierzchniami elementu. | Zaprawa może częściowo wnikać w otwory, tworząc dodatkowe mechaniczne zakotwienie. |
| Główne zastosowanie | Między innymi ściany, miejsca wymagające zwartego materiału oraz wybrane elementy elewacyjne. | Ściany działowe, osłonowe i wybrane ściany konstrukcyjne, jeśli pozwalają na to parametry wyrobu i projekt. |
To porównanie opisuje typowe właściwości, a nie zasadę obowiązującą dla każdego produktu. Cegły różnią się wymiarami, klasą wytrzymałości, nasiąkliwością i układem perforacji. Dlatego przy ścianach nośnych decydujące znaczenie ma dokumentacja techniczna konkretnego wyrobu.
Dlaczego stosuje się cegłę perforowaną?
Otwory wpływają na kilka cech materiału jednocześnie. Najważniejsze korzyści wynikające z takiej budowy obejmują:
- Mniejszą masę elementu – lżejsza cegła jest łatwiejsza do przenoszenia i układania, a wykonana z niej ściana może w mniejszym stopniu obciążać strop lub fundament.
- Lepszą izolacyjność cieplną – komory powietrzne wydłużają drogę przepływu ciepła przez element i ograniczają jego przewodzenie.
- Mechaniczne zakotwienie zaprawy – zaprawa może wypełnić część otworów, tworząc dodatkowe połączenie między sąsiednimi elementami muru.
- Mniejsze zużycie surowca i niższy ciężar transportowy – do wyprodukowania oraz przewiezienia elementu potrzeba mniej materiału niż w przypadku porównywalnej cegły pełnej.
Perforacja nie oznacza jednak, że można dowolnie ograniczyć ilość zaprawy albo użyć dowolnego produktu w każdym rodzaju muru. Przy wyborze trzeba uwzględnić wymagania cieplne ściany, jej funkcję, obciążenia oraz zalecenia producenta. W niektórych rozwiązaniach nadmiar zaprawy może wpadać do otworów, dlatego sposób murowania i rodzaj spoin powinny odpowiadać konstrukcji cegły.
Kiedy wybrać cegłę perforowaną?
Cegła perforowana sprawdza się tam, gdzie potrzebne jest połączenie mniejszej masy, korzystniejszej izolacyjności cieplnej i dobrego współdziałania z zaprawą. O tym, czy będzie właściwa dla konkretnej ściany, decydują przede wszystkim wymagania cieplne i konstrukcyjne projektu. W nowoczesnym budownictwie pozwala ograniczyć ciężar elementów bez rezygnacji z trwałego materiału ceramicznego.